Mavi Boncuk (1975)



  


Tür: Komedi, Suç, Dram, Romantik

Yönetmen: Ertem Eğilmez
Oyuncular: Emel Sayın, Tarık Akan, Zeki Alasya, Metin Akpınar, Halit Akçatepe, Münir Özkul, Kemal Sunal, Adile Naşit, Perran Kutman, Giray Alpan, Aslan Altın, Cevdet Arıkan, Dündar Aydınlı, İhsan Bayraktar, Timuçin Caymaz, Ali Demir, Taci Ersan, Hayri Esen, Niyazi Gökdere, Talat Gözbak, Yasar Güçlü, Osman Han, Yılmaz Kanat, Ahmet Karaca, Kudret Karadağ, Hüseyin Kaşif, İsmail Kündem, Necip Sarıcıoğlu, Jeyan Mahfi Tözüm, Bedri Uğur, Mehmet Yağmur, Azmi Yılmaz, Yusuf Çetin, Feridun Çölgeçen, Güler Ökten, Fatih Özses


Bir Halı, Altı Dost ve Bir Yıldız

Her şey, bir akşam altı arkadaşın ceplerindeki son kuruşla Emel Sayın'ı dinlemeye gitmesiyle başlar. Ancak lüks gazinonun o "soğuk" hesabı ve ardından yedikleri dayak, gururlarını incitir. İntikam planı basittir ama bir o kadar da delicedir: Emel Sayın’ı kaçıracak ve gazino patronundan fidye isteyeceklerdir.

Emel Sayın, dev bir rulo halının içinde çatı katındaki o derme çatma odaya getirildiğinde, karşısında "canavar" değil, kendisini el üstünde tutan, ona kendi kıt imkânlarıyla en güzel yemekleri yapan altı saf yürek bulur. Korku, yerini önce şaşkınlığa, sonra derin bir sevgiye bırakır. Gazino patronu fidyeyi vermeye hazır olduğunda bile Emel Sayın, artık o tavan arasındaki "mavi boncuklu" dünyayı bırakmak istemez. Çünkü o oda, sahnelerin spot ışıklarından daha aydınlık bir kalbe sahiptir.Toplumda Nasıl Karşılık Buldu?


***

1975 yılı... Türk sinemasının o en "ışıltılı", en sıcak ve kadrosuyla adeta bir "Yıldızlar Geçidi" olan yılı. Mavi Boncuk, Ertem Eğilmez’in Arzu Film ekolüyle yarattığı, dostluğun ve saf sevginin parayla satın alınamayacağını anlatan en zarif ve en "eğlenceli" Yeşilçam masalıdır.

***


"Küçük İnsan"ın Büyük Gururu

Film, 70'lerin ortasında sınıfsal uçurumların arttığı Türkiye'de, alt gelir grubundan insanların zengin ve kibirli dünyaya (gazino patronu nezdinde) attığı en tatlı "çelme"dir.

  • Dayanışma Ruhu: Altı arkadaşın (Baba Yaşar, Kamil, Süleyman, Necmi, Cafer ve Mıstık) arasındaki bağ, kan bağından öte bir "can bağı"dır. Arzu Film’in o dönemki tüm filmlerinde olduğu gibi, burada da "fakir ama onurlu ve birbirine kenetli" insan modeli yüceltilir.

  • Gazinodan Gecekonduya: Dönemin en büyük eğlencesi olan gazino kültürü ile mahalle kültürünün çarpışmasıdır bu. Emel Sayın’ın pırıltılı sahnelerden, tavan arasındaki o mütevazı sofraya geçişi, bir "insanlaşma" ve öze dönüş yolculuğudur.


"Paha Biçilemez" Dostluk

  • Ruhun Paradan Üstünlüğü: Başta bir "fidye" meselesi olarak başlayan kaçırma olayı, paranın yerini paylaşılan bir tabak yemeğe ve samimi bir sohbete bırakmasıyla yön değiştirir.

  • Mavi Boncuk Şarkısı: Filmle aynı adı taşıyan şarkı, sadece bir film müziği değil; "Bu dünya ne sana ne de bana kalmaz" feryadıyla hayatın geçiciliğini ve sevginin kalıcılığını hatırlatan bir marşa dönüşmüştür.


"Şampiyonlar Ligi" Kadrosu

  • Eşi Benzeri Görülmemiş Kadro: Tarık Akan, Zeki Alasya, Metin Akpınar, Kemal Sunal, Halit Akçatepe ve Münir Özkul... Türk sinemasının en büyük devlerinin aynı filmde, üstelik "eşit" rollerle yer alması sinema tarihinde bir mucizedir.

  • Emel Sayın’ın Doğallığı: Türkiye’nin gerçek anlamdaki "Süperstar"larından biri olan Emel Sayın’ın, kendi ismiyle filmde yer alması ve o dev oyuncularla kurduğu samimi diyaloglar, halkın ona olan sevgisini katlamıştır. Özellikle o çiçeklerle süslü Volkswagen minibüs, bugün bile nostaljinin en güçlü simgelerinden biridir.


Toplumda Nasıl Karşılık Buldu?

Mavi Boncuk, Türk halkı için "iyileştirici" bir film oldu. Toplumun her kesimini aynı neşe ve hüzün paydasında buluşturdu. Bugün bile her izlendiğinde insanın içini ısıtan bu film, "gerçek zenginliğin banka hesaplarında değil, dost meclislerinde olduğunu" kanıtlayan en büyük Yeşilçam belgesidir.